Η επίτευξη μιας συγκεκριμένης διάρκειας ύπνου ενδέχεται να συνδέεται με χαμηλότερο κίνδυνο για διαβήτη, σύμφωνα με νέα ερευνητικά δεδομένα.
Μια ομάδα ερευνητών από την Κίνα εξέτασε τη σχέση ανάμεσα στις ώρες ύπνου τις καθημερινές και την αντίσταση στην ινσουλίνη, έναν από τους βασικούς δείκτες κινδύνου για διαβήτη τύπου 2.
Η μακροχρόνια παρατηρητική μελέτη κάλυψε την περίοδο 2009–2023 και περιέλαβε περίπου 25.000 συμμετέχοντες.
Το «ιδανικό» σημείο ύπνου και η αντίσταση στην ινσουλίνη
Σύμφωνα με τα ευρήματα που δημοσιεύθηκαν στο BMJ Open Diabetes Research & Care, το «γλυκό σημείο» για χαμηλότερη αντίσταση στην ινσουλίνη υπολογίστηκε κοντά στις επτά ώρες και 18 λεπτά ύπνου ανά νύχτα.
Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι οι μεγάλες αποκλίσεις από αυτό το επίπεδο — είτε προς λιγότερες είτε προς περισσότερες ώρες — σχετίζονταν με δυσμενέστερη ευαισθησία στην ινσουλίνη.
Ο μικρότερος ύπνος συνδέθηκε με υψηλότερη αντίσταση στην ινσουλίνη, ενώ ο περισσότερος ύπνος συσχετίστηκε με λιγότερο ευνοϊκούς μεταβολικούς δείκτες.
Η «αναπλήρωση» ύπνου το Σαββατοκύριακο δεν έλυσε το πρόβλημα
Ένα ακόμη σημείο που ξεχώρισε ήταν ο ρόλος του ύπνου τα Σαββατοκύριακα.
Σύμφωνα με την ανάλυση, η προσπάθεια «αναπλήρωσης» ύπνου το Σαββατοκύριακο δεν φάνηκε να αντισταθμίζει με συνέπεια το έλλειμμα ύπνου μέσα στην εβδομάδα.
Σε ορισμένους συμμετέχοντες, ο υπερβολικός ύπνος το Σαββατοκύριακο συνδέθηκε με πιθανότητα επιδείνωσης δεικτών που σχετίζονται με τον μεταβολισμό της γλυκόζης.
Με βάση τα συσχετιστικά ευρήματα, οι ερευνητές κατέληξαν ότι τα πρότυπα ύπνου — και ειδικά ο ύπνος αποκατάστασης το Σαββατοκύριακο — μπορεί να παίζουν ρόλο στη μεταβολική ρύθμιση που σχετίζεται με τον διαβήτη.
Εκτίμησαν επίσης ότι αυτά τα δεδομένα ενδέχεται να είναι χρήσιμα για επαγγελματίες υγείας κατά τον σχεδιασμό ή τη συζήτηση στρατηγικών φροντίδας.
Τι δεν μπορεί να αποδείξει η μελέτη
Οι συγγραφείς υπογράμμισαν ότι πρόκειται για παρατηρητική μελέτη, άρα τα αποτελέσματα δείχνουν συσχετίσεις και όχι αιτιώδη σχέση.
Ένας επιπλέον περιορισμός ήταν ότι η διάρκεια ύπνου βασίστηκε σε αυτοαναφορές των συμμετεχόντων, κάτι που μπορεί να επηρεάσει την ακρίβεια των μετρήσεων.
Η μελέτη δεν αξιολόγησε την ποιότητα ύπνου, παράγοντα που θα μπορούσε να επηρεάσει σημαντικά τη μεταβολική υγεία.
Παράλληλα, αναφέρθηκε ότι και άλλοι παράγοντες του τρόπου ζωής — όπως η διατροφή, το στρες ή η εργασία σε βάρδιες — θα μπορούσαν να επηρεάζουν τα αποτελέσματα.
Ζητήθηκε σχόλιο από τους συγγραφείς της μελέτης.
«Χρήσιμο» αλλά «υπερβολικά απλουστευτικό»
Ο ανώτερος ιατρικός αναλυτής του Fox News, Dr. Marc Siegel, ανέφερε ότι η μελέτη προσφέρει χρήσιμες πληροφορίες.
Όπως είπε, είναι γνωστό εδώ και χρόνια ότι υπάρχει σύνδεση ανάμεσα στον ύπνο και την αντίσταση στην ινσουλίνη, παρότι ο ίδιος δεν συμμετείχε στην έρευνα.
Σύμφωνα με την εξήγησή του, η αποκαταστατική λειτουργία του ύπνου μπορεί να συμβάλλει στη ρύθμιση μεταβολικών διεργασιών και ορμονών, ενώ παράλληλα σχετίζεται και με μείωση της φλεγμονής.
Πρόσθεσε ότι, όπως υποδηλώνουν και τα δεδομένα, τόσο ο ανεπαρκής όσο και ο υπερβολικός ύπνος μπορεί να συνδέονται με αυξημένη αντίσταση στην ινσουλίνη, μέσω μεταβολικής δυσρύθμισης.
Ο πιστοποιημένος ψυχίατρος και πρόεδρος του τμήματος ψυχιατρικής στο NYU Grossman Long Island School of Medicine, Dr. Aaron Pinkhasov, σημείωσε ότι η ιδέα πως ένας συγκεκριμένος αριθμός ωρών ύπνου «προλαμβάνει» τον διαβήτη είναι υπερβολικά απλουστευτική.
Τόνισε ότι ο ύπνος είναι μόνο ένα κομμάτι της συνολικής μεταβολικής υγείας, μαζί με παράγοντες όπως η γενετική, το σωματικό βάρος, η διατροφή, η σωματική δραστηριότητα και το στρες.
Επεσήμανε ακόμη ότι η μελέτη προσφέρει ένα «στιγμιότυπο» συσχετίσεων και δεν μπορεί να αποδείξει πως η διάρκεια ύπνου προκαλεί αντίσταση στην ινσουλίνη.
Κατά τον ίδιο, είναι επίσης πιθανό υποκείμενες καταστάσεις — όπως μεταβολική νόσος, χρόνιος πόνος, κατάθλιψη ή χαμηλή φυσική δραστηριότητα — να επηρεάζουν τόσο τη διάρκεια όσο και τη σταθερότητα του ύπνου.
Τι να κρατήσετε
Ως πρακτικό μήνυμα, ο Dr. Aaron Pinkhasov ανέφερε ότι οι ενήλικες μπορούν να στοχεύουν σε περίπου επτά έως εννέα ώρες ποιοτικού ύπνου, με όσο γίνεται πιο σταθερό πρόγραμμα, στο πλαίσιο μιας ευρύτερης στρατηγικής μείωσης του κινδύνου για διαβήτη.
Πρόσθεσε ότι τα ευρήματα ενισχύουν την προσέγγιση πως ο ύπνος θα πρέπει να αντιμετωπίζεται ως εξίσου σημαντικός με τη διατροφή και την άσκηση όταν συζητείται ο κίνδυνος διαβήτη.
Όπως ανέφερε, το βασικό μήνυμα δεν είναι ο «ακριβής» αριθμός ωρών, αλλά το ότι η χρόνια στέρηση ύπνου και τα ακανόνιστα πρότυπα ύπνου συνδέονται με υψηλότερη αντίσταση στην ινσουλίνη.
Στις ΗΠΑ, περισσότερα από 40 εκατομμύρια άτομα — περίπου το 12% του πληθυσμού — έχουν διαβήτη, σύμφωνα με στοιχεία του CDC για το 2026.
Περίπου 11 εκατομμύρια περιπτώσεις (27,6%) εκτιμάται ότι παραμένουν αδιάγνωστες, ενώ πάνω από 115 εκατομμύρια ενήλικες στις ΗΠΑ έχουν προδιαβήτη.
Sleeping certain number of hours nightly may help prevent diabetes, study finds | Fox News
Παγκόσμια Ημέρα Ύπνου: βρήκαμε όλα τα sos tips για να κοιμάσαι σαν πουλάκι – Γλυκούλι
